Zorba i grecki folklor

TAŃCE GRECKIE

   Taniec odgrywał ważną rolę w życiu Greków na przestrzeni całej historii. W starożytnej Grecji taniec cieszył się dużym szacunkiem - w swoich pismach Platon wyrażał opinię, iż człowiek, który nie umie tańczyć jest niewykształcony i nieokrzesany. Podczas tureckiej okupacji taniec był nieodłączną częścią życia i wyrazicielem niepodległościowych dążeń Greków. Powstało wtedy dużo tańców, które przetrwały do dnia dzisiejszego, a które ukazywały heroizm i pragnienie wolności - jak np. taniec ZALOGGOS. 
    Istnieje kilka tańców uważanych za ogólno greckie - narodowe (panhellenik) - KALAMATIANOS czy TSAMIKOS - znane przez Greków w kraju i za granicą. Oprócz tego istnieje mnóstwo tańców regionalnych, a lokalne organizacje starają się by starsi uczyli młodsze pokolenia tak by ciągłość tradycji została zachowana. 

    Obecnie Grecja jest prawdopodobnie jednym z niewielu krajów w Europie, gdzie tradycja wciąż jest żywa przeplatając się z codziennym życiem. 

Sirtaki




Sirtaki jest tańcem towarzyskim oparty na motywach ludowych tańca greckiego, który miał stanowić część rytuału stosowanego w czasie składania bogom ofiary ze zwierząt.Swą karierę taniec ten zawdzięcza melodii M. Theodorakisa z filmu Grek Zorba. Z czasem zaczęto błędnie utożsamiać sirtaki z "zorbą". 

Sirtaki w odróżnieniu od większości greckich tańców ludowych nie jest tańczony w kole i z trzymaniem się za ręce. W siritaki tancerze (tradycyjnie mężczyźni) tworzą linię, kładąc ręce na ramionach sąsiada.

Sirtaki,jest przeważnie tańczony przez niewielką liczbę tancerzy. W przeciwieństwie do stałych kroków innych tańców ludowych, dopuszczalna jest improwizacja i kombinacja figur i kroków. Współcześnie Sirtáki jest atrakcją regionalną, graną w tawernach lub dla turystów na tzw. wieczorach greckich w hotelach.

Sirtaki jest popularnym greckim tańcem pseudoludowym, powstałym w 1964 roku, zbliżonym klimatem i choreografią do greckich tańców ludowych. Taniec ten nazywany jest również tańcem Zorby lub po prostu Zorbą.

Sirtaki jest zdrobnieniem od Sirtós, nazwy najbardziej tradycyjnego rodzaju ludowego tańca greckiego z akompaniamentem buzuki. Sirtaki, "mały Sirtós", jest przeważnie tańczony przez niewielką liczbę tancerzy (2-4, choć w hotelowych przedstawieniach sugeruje się coś innego) i w przeciwieństwie do stałych kroków Sirtósa i innych tańców ludowych, dopuszczalna jest improwizacja i kombinacja figur i kroków. Współcześnie Sirtáki jest atrakcją regionalną, graną w tawernach lub dla turystów na tzw. wieczorach greckich w hotelach.


Tsifteteli




Taniec tsifteteli jest jednym z bardziej znanych greckich tańców tradycyjnych, często stanowiąc prawdziwe widowisko hucznej greckiej zabawy, do której wciągana jest cała publiczność.


Zeibekiko




Zembekiko jest tradycyjnym tańcem greckim, któego rodowód sięga jeszcze czasów starożytnej Grecji. Jest to taniec, w którym uczestniczą tylko mężczyźni. W przeszłości był to grecki taniec poświęcony najważniejszym bogom greckim: Zeusowi i Dionizosowi. Jest to taniecniezwykle emocjonalny, nasycony nabożnym skupieniem i improwizacją, a wyrażający całą gamę uczuć tancerza. Powiązany on jest często z rytuałem tłuczenia talerzy


Sirtos kalamatianos




Dość szybki taniec wykonywany w tempie 7/8. Zawiera on 12 kroków, co w połączeniu z tempem czyni go jednym z trudniejszych tańców greckich.

 


Tekst popularnej piosenki greckiej po grecku:

Γυρνώ τη ρόδα μου

Ναι.. ναι…

Για να πάω παρακάτω

Γυρνώ τη ρόδα μου

Γυρνώ τη ρόδα μου να πάω παρακάτω να προχωρήσω
να φύγω λίγο από τον κόσμο τους τον ίσιο
το δήθεν που μοιράζεται σε πράξη και απραξία
που ασχήμαινε λες και έχει πάθει νευρική ανορεξία
Γυρνώ τη ρόδα μου και παίρνω μια βαθιά ανάσα
Να φύγω από τον κόσμο που έκανε για τον παπά τα ράσα
Με ψεύτικα είδωλα και εφειδωλές υποσχέσεις
Άλλοι δεν έχουν σκεπή και άλλοι έχουν παραπάνω ανέσεις
Πριν πέσεις πάλι, γυρνώ τη ρόδα μου να φύγω
Δεν θέλω να το δω, θέλω να το αποφύγω
Θέλω να σε έχω εκεί ψηλά για να έχω λόγο παραπάνω
Μονάχα εσύ έχεις μείνει σε κόσμο που δεν φτάνω
Τα χάνω στις σκέψεις εναμολάω τι θα γίνεις
Δεν θέλω να το δω τι ρόδα μου γυρνώ να μείνεις
Εσύ εδώ και εγώ μακριά πριν ξημερώσει
Ψεύτικη φλόγα το χέρι μου δεν θα το λιώσει

Έκλεισα την πόρτα μου…
Πίσω μου…
Κι έφυγα….
Μακριά…
Λίγο πίσω κοίταξα…
δίστασα…
μα έφυγα…
μακριά…
γύρισα τη ρόδα μου…

Γυρνώ τη ρόδα μου να φύγω τα πανιά μου ανοίγω
Δεν ξέρω που θα πάω, σε λάθος μέρος πάντα καταλήγω
Λάθη μου πάθη μου να γίνεται πολλά ρε μπας και μάθω
Και αρχίσω τον πλανήτη από την αρχή να πλάθω
Με χρώματα καινούργια, χωρίς καμία φούρια
Το γκρίζο και τα μπετά να στολίσω με λουλούδια
Γυρνώ τη ρόδα μου να φύγω
την εικόνα σου να πέφτει θέλω να αποφύγω

Έκλεισα την πόρτα μου…
Πίσω μου…
Κι έφυγα….
Μακριά…
Λίγο πίσω κοίταξα…
δίστασα…
μα έφυγα…
μακριά…
γύρισα τη ρόδα μου…

Έκλεισα την πόρτα μου…
Πίσω μου…
Κι έφυγα….

Γυρνώ τη ρόδα μου να φύγω τα πανιά μου ανοίγω
Δεν ξέρω που θα πάω, σε λάθος μέρος πάντα καταλήγω
Λάθη μου πάθη μου να γίνεται πολλά ρε μπας και μάθω
Και αρχίσω τον πλανήτη από την αρχή να πλάθω
Με χρώματα καινούργια, χωρίς καμία φούρια
Το γκρίζο και τα μπετά να στολίσω με λουλούδια
Γυρνώ τη ρόδα μου να φύγω
την εικόνα σου να πέφτει θέλω να αποφύγω

Έκλεισα την πόρτα μου…
Πίσω μου…
Κι έφυγα….
Μακριά…
Λίγο πίσω κοίταξα…
δίστασα…
μα έφυγα…
μακριά…
γύρισα τη ρόδα μου...

 


Tekst popularnej piosenki greckiej po angielsku

I turn my wheel

yes... yes...

To step ahead

I turn my wheel

I turn my wheel, to step ahead, to walk
to leave for a whille from their world the straight
the supposedly wich shares in action and inaction
who getting ugly like it have Anorexia
I turn my wheel and i take a deep breath
To leave this world who did for the priest the robes
With fake avatars and sparing promices
Some don't have a roof over thein heads and some have more comforts
Before you fell again, I turn my wheel to leave
I don't wanna see it, i want to avoid it
I wanna have you up there to have one more reason
It's just you left in a world i cant reach
I get lost in my thought and i let you go to see what you will be
I dont wanna see it i turn my wheel for you to stay
you are here and i'm far before the daybreak
No fake flame will melt my hand

I closed my door...
At my back...
And i left...
Away...
I look back for a whille...
I hesitated...
but i left...
away...
I turned my wheel...

I turn my wheel to leave, i open my sails
I dont know where to go, i allways get in a wrong place
My mistaces my passions, i wanna have more of them mabey i learn something
And then i start make the planet from the begin
With new colors, without any haste
To decorate the grey and cement with flowers
I turn my wheel to leave
I wanna avoid see your picture fall

I closed my door...
at my back...
And i left...
Away....
I looked for a whille back...
I hesitated...
But i left...
Away..
I turned my wheel...

I closed my door...
At my back...
And i left...


I turn my wheel to leave, i open my sails
I dont know where to go, i allways get in a wrong place
My mistaces my passions, i wanna have more of them mabey i learn something
And then i start make the planet from the begin
With new colors, without any haste
To decorate the grey and cement with flowers
I turn my wheel to leave
I wanna avoid see your picture fall